Newyddion S4C

Teuluoedd Tawel Fan: Bwrdd iechyd y gogledd 'heb wneud gwelliannau'

Teuluoedd Tawel Fan: Bwrdd iechyd y gogledd 'heb wneud gwelliannau'

Newyddion S4C 26/04/2022

Mae teuluoedd cleifion dderbyniodd driniaethau “annerbyniol ac anfaddeuol” mewn ysbyty yn y gogledd bron i ddegawd yn ôl yn dweud ei bod hi’n ymddangos nad yw Bwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr “wedi gwneud unrhyw welliannau o ran diwylliant”.

Daw’r feirniadaeth wedi iddi ddod i’r amlwg wythnos diwethaf fod aelod o staff y bwrdd iechyd wedi cael ei harestio ar amheuaeth o gamddefnyddio awdurdod a cham-drin cleifion.

Honnir i aelod o staff rannu fideo ar Whatsapp o glaf yn gorwedd yn ei faw ei hun.

Yn ôl Bwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr, maen nhw'n "ymwybodol iawn o, ac yn cydymdeimlo gyda, barn teuluoedd y rhai hynny oedd yn rhan o adroddiadau Tawel Fan" ond maen nhw'n mynnu "bod yna gamau ymlaen wedi bod."

Image
Eluned Morgan - Senedd
Rhoddodd y Gweinidog Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol, Eluned Morgan, rybudd o dri mis i Fwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr ym mis Chwefror.

'Mesurau pellach'

Wedi pum mlynedd dan fesurau arbennig, cododd Llywodraeth Cymru y mesurau yn Nhachwedd 2020.

Ond wedi i ragor o adroddiadau dynnu sylw at ffaeleddau eraill, rhoddodd y Gweinidog Iechyd Eluned Morgan rybudd olaf o dri mis ym mis Chwefror i'r bwrdd wneud gwelliannau.

Pe na bai hynny'n digwydd, dywedodd y byddai'n ystyried "mesurau pellach".

Mae Newyddion S4C yn deall y bydd cyfarfod yn cael ei gynnal ddydd Mercher, bron i dri mis ers y cyhoeddiad hwnnw, rhwng cynrychiolwyr y llywodraeth, y bwrdd iechyd, swyddfa Archwilio Cymru a'r arolygiaeth iechyd.

Cafodd ward dementia Tawel Fan yn Ysbyty Glan Clwyd ei chau yn 2013 wedi pryderon am safon y gofal yno.

Darganfyddodd adroddiad cychwynnol bod “cam-drin sefydliadol” wedi bod yno.

Ymatebodd y bwrdd iechyd drwy ddweud bod y gofal yn “annerbyniol ac anfaddeuol”. Dywedodd adroddiad annibynnol diweddarach nad oedd cam-drin sefydliadol yn Nhawel Fan, ond bod methiannau.

Image
John Stewart Newyddion
Roedd tad-yng-nghyfraith John Stewart yn glaf yn ward dementia Tawel Fan yn 2013.

'Ei drin fel anifail'

Un fu’n glaf yno yn 2013 oedd John Martindale.

Dywedodd ei fab-yng-nghyfraith, John Stewart, wrth raglen Newyddion S4C: “Cafodd ei drin fel anifail. A bu farw fel anifail. Roedd e'n ofnadwy."

Mae Mr Stewart wedi gweithio gyda’r bwrdd iechyd ers hynny i geisio sicrhau bod gwersi sgandal Tawel Fan yn cael eu dysgu. Wrth ymateb i’r newyddion am arestio aelod o staff nyrsio y bwrdd iechyd, dywedodd wrth raglen Newyddion s4c: “Roedd rhywun yn gobeithio bod pethau yn newid. A dwi'n meddwl bod rhai pobl wedi trio yn galed iawn i newid pethau, ond mae'r diwylliant yn wenwynig yn Betsi.

"Rwy'n credu allwch chi briodoli fe i gamgymeriadau sydd wedi eu gwneud yn y gorffennol ac sydd heb gael eu delio â nhw yn iawn."

Image
Tawe Fan
Yn ôl Cyngor Iechyd Cymuned Gogledd Cymru, mae pryder nad yw'r bwrdd iechyd yn gweithredu gwelliannau.

Ategu sylwadau Mr Stewart wnaeth mab i glaf arall fu farw ar ward Tawel Fan.

Bu farw Joyce Dickaty yno ym mis Medi 2012 yn 76 oed.

Dywedodd ei mab Phill wrth Newyddion S4C: “Dyw Bwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr ddim i weld wedi gwneud unrhyw welliant real o ran diwylliant ers argymhellion adroddiadau Ockenden/HASCAS.

“Roedd hi’n gysur i ni na fyddai eraill yn dioddef yn yr un modd a ni gan bod gwersi wedi eu dysgu. Ond dyw hi ddim i weld bod hynny wedi digwydd.

“Mae Bwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr yn dal i fethu’r bobl maen nhw’n eu gwasanaethu.”

Gwelliannau

Yn ôl y corff sy’n gwarchod buddiannau cleifion yn y gogledd, Cyngor Iechyd Cymuned Gogledd Cymru, mae gofid nad yw’r bwrdd iechyd yn gweithredu gwelliannau.

Dywedodd eu Prif Swyddog, Geoff Ryall-Harvey: “mae sawl adroddiad dros y naw mlynedd diwethaf wedi tynnu sylw at ofal gwael ac argymell gwelliannau.

“Ry’n ni’n gweld cynlluniau gweithredu ond prin iawn yw’r gweithredu effeithiol.”

Mae'r cyngor iechyd cymuned yn cydnabod eu bod nhw "wedi eu calonogi o weld y bwrdd iechyd yn datgelu'r sefyllfa [am aelod o staff yn cael ei arestio] yn brydlon."

Mewn datganiad yn ymateb i'r pryderon, dywedodd Gill Harris, dirprwy brif weithredwr y bwrdd iechyd: "Mae mwyafrif y gweithredoedd o'r adroddiadau yma [yn y gorffennol] wedi eu gwneud. Gallwn weld hynny o'r gwelliannau sydd wedi bod.

"Er hynny, rydyn ni'n cydnabod bod rhai gweithredoedd eto i gael eu gwneud.

"Mae lles ein cleifion o fewn gofal yr henoed o bwysigrwydd mawr i fi ac mae staff, er eu bod nhw dan bwysau, yn parhau i roi o'u gorau i roi'r gwasanaethau hanfodol yma i'n cymunedau.

"Mae'r bwrdd iechyd wedi cryfhau tryloywder ac atebolrwydd ac rydyn ni wedi ymrwymo'n llwyr i amddiffyn pob claf sydd dan ein gofal. Mae Bwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr am i ofal i'r henoed yng ngogledd Cymru fod yn esiampl o'r arfer gorau. Dyna fydd ein nod parhaol."

Ychwanegodd: "Rydyn ni'n grediniol fod gennym brosesau rheolaethol cryf yn eu lle i gefnogu staff wrth iddyn nhw ddarparu'r gwasanaethau rheiny - ac rydyn ni'n parhau i weithio'n agos gyda'n partneriaid yng Nghyngor Iechyd Cymuned Gogledd Cymru i fonitro ein cyrhaeddiad."

This website uses cookies to ensure you get the best experience on our website.