Newyddion S4C

S4C

Beirniadu Cyfoeth Naturiol Cymru am wario dros £1.6m ar gerbydau petrol a diesel

Mae dau grŵp pwyso wedi cyhuddo'r cwango sydd yn gyfrifol am amddiffyn yr amgylchedd yng Nghymru o fod yn "wastraffus" a "rhagrithiol" am wariant ar gerbydau petrol a diesel.

Dangosodd geisiadau rhyddid gwybodaeth gan Gynghrair y Trethdalwyr a'r Gynghrair Cefn Gwlad i Gyfoeth Naturiol Cymru wario dros £1.6 miliwn ar brynu a llogi cerbydau dros y tair blynedd diwethaf.

Yn ôl Cyfoeth Naturiol Cymru, maen nhw'n gweithio'n galed i leihau allyriadau ac maent angen cerbydau sydd yn addas i symud mewn tir anodd ac ymateb i ddigwyddiadau amgylcheddol.

Mae'r ceisiadau rhyddid gwybodaeth, gafodd eu rhannu gyda rhaglen Newyddion S4C yn dangos y gwariant canlynol gan Gyfoeth Naturiol Cymru:

2019/20: £596,845.19 ar brynu cerbydau; £187,153.63 ar eu hurio.

2020/21: £601,599.68 ar brynu cerbydau; £179,756.79 ar eu hurio.

2021/22: £445,809.20 ar brynu cerbydau; £139,285.37 ar eu hurio.

Er bod rhai o'r cerbydau yn rhai trydan, petrol neu ddiesel oedd yn pweru'r mwyafrif.

Cafodd £626,656 yn rhagor ei wario ar betrol a disel ar gyfer ceir personol staff dros yr un cyfnod o dair blynedd.

Roedd cerbydau Isuzu D Max Extra Cab wedi eu llogi ar chwe achlysur. Mae eu hallyriadau 220g/km yn golygu eu bod yn nhrydydd categori uchaf o 13 posib y llywodraeth o ran trethi cerbydau.

Ffurfiwyd Cyfoeth Naturiol Cymru - sydd yn gweithredu ar ran y Llywodraeth ond o hyd braich, yn 2013, gan ymgymryd â dyletswyddau'r Cyngor Cefn Gwlad, y Comisiwn Coedwigaeth ac Asiantaeth yr Amgylchedd, yn ogystal â pheth gwaith y llywodraeth ei hun. Dyma gwango mwyaf Cymru - mae'n cyflogi 1,900 o weithwyr a chyllideb flynyddol o £180 miliwn.

Cyfoeth Naturiol Cymru yw prif gynghorydd Llywodraeth Cymru ar yr amgylchedd ac adnoddau naturiol. Yn y gorffennol, mae wedi galw ar gyrff ac unigolion "i newid eu hymddygiad er mwyn lleihau nwyon tŷ gwydr." Yn ôl eu gwefan, maent yn "anelu at gyflawni [eu] gwaith...mewn ffordd ragorol ac at hyrwyddo ein dysgu ar leihau allyriadau ledled Cymru".

Wrth ymateb i'r wybodaeth a ryddhawyd dan y cais rhyddid gwybodaeth, dywedodd Dr Mike Jones ar ran Cynghrair y Trethdalwyr: "Mae trethdalwyr wedi blino ar ragrith cyrff cyhoeddus.

"Dyma gwango arall nid yn unig yn methu a chyflawni ei swyddogaeth, ond yn niweidio achos mae i fod yn hyrwyddo.

 "Mae'n amser i Lywodraeth Cymru fynd i'r afael a'r corff gwastraffus yma." 

Dywedodd llefarydd y Gynghrair Cefn Gwlad Mo Metcalf-Fisher wrth raglen Newyddion S4C: "Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn prysur ddatblygu'n gwango chwyddedig, sydd wedi colli cyswllt gyda'r Gymru wledig a'r cymunedau mae i fod yn eu gwasanaethu."

Mewn ymateb, dywedodd llefarydd ar ran Cyfoeth Naturiol Cymru:

"Rydyn ni wedi ymrwymo i weithredu ac ymateb i'r argyfwng hinsawdd ac i leihau allyriadau ein cerbydau - o ran teithio llai o filltiroedd a defnyddio opsiynau mwy gwyrdd. Mae ffyrdd newydd o weithio yn lleihau nifer y milltiroedd busnes sydd wedi eu teithio, ac rydyn ni wedi gweld 30% yn llai o allyriadau o'i gymharu â lefelau cyn y pandemig.

"Ar hyn o bryd, mae 7% o'n cerbydau yn rhai trydan. Rydyn ni wedi archebu rhagor o gerbydau trydan, ond mae problemau gyda'r gadwyn gyflenwi yn effeithio ar ddosbarthiad."

"Mae ein gwaith yn golygu ymateb i lifogydd ac i ddigwyddiadau amgylcheddol drwy Gymru, ac mae meysydd allweddol eraill ein gwaith yn cynnwys cadw a chynnal cronfeydd dwr, rheoli coedwigoedd, monitro amgylcheddol a rhwystro ac ymateb i droseddau bywyd gwyllt. Er mwyn gwneud hynny, rydyn ni angen cerbydau addas i'r gwaith.

"Tra'n bod ni wedi ymrwymo symud at gerbydau trydan, dyw technoleg ddim eto wedi datblygu digon ar gyfer faniau mawr, 4x4 a peth o'n peiriannau. Fel mesur dros dro, rydyn ni'n symud o ddefnyddio disel i danwydd HVO (olew planhigion wedi ei drin) ar gyfer y cerbydau yna. Mae hyn yn lleihau allyriadau CO2 o hyd at 90%, ac yn 100% adnewyddadwy."

Dywedodd Llywodraeth Cymru bod hwn yn fater i Gyfoeth Naturiol Cymru.

This website uses cookies to ensure you get the best experience on our website.