Reform: ‘Dyletswydd ar ysgolion i hedfan baner yr Undeb wrth ochr y Ddraig Goch’
23/04/2026
Mae Reform UK am i bob ysgol godi baner yr Undeb os ydyn nhw’n ffurfio Llywodraeth nesaf y DU.
Dywedodd Suella Braverman, llefarydd Reform ar addysg, y byddai yn “ddyletswydd” ar ysgolion i hedfan y faner “wrth ochr croes San Siôr, yr Alban a’r Ddraig Goch yng Nghymru”.
Mae addysg yn bwnc datganoledig yng Nghymru, gan olygu bod y drefn yn cael ei bennu gan Lywodraeth Cymru.
Byddai cyllid ar gael i ysgolion yng Nghymru a’r Alban godi baner yr Undeb ochr yn ochr â’u baneri cenedlaethol, meddai Reform.
Wrth ymateb i gais gan Newyddion S4C, dywedodd llefarydd ar ran Plaid Reform yng Nghymru: “Mae ymdeimlad o falchder cenedlaethol ar goll mewn gormod o’n mannau cyhoeddus.”
Dywedodd Suella Braverman y byddai Llywodraeth Reform yn y DU hefyd yn sicrhau bod ysgolion yn arddangos llun o’r Brenin, ac yn cyflwyno gwersi hanes “gwladgarol”.
“Mae llywodraethau’r Torïaid a Llafur wedi siomi cenhedlaeth o bobl ifanc gyda chwricwlwm safon isel sy’n tanseilio trylwyredd academaidd a hunaniaeth genedlaethol er mwyn hyrwyddo eu hagenda mudo torfol,” meddai ym mhapur newydd y Telegraph.
“Bydd Reform yn rhoi diwedd ar hyn. Fel ysgrifennydd addysg, byddaf yn cyflwyno cwricwlwm newydd a fydd yn ailgynnau balchder cenedlaethol ac yn sicrhau bod pob plentyn yn gadael yr ysgol yn deall pa fraint yw hi i fod yn Brydeiniwr.”
Ymateb
Mae Newyddion S4C wedi holi prif bleidiau gwleidyddol eraill etholiad y Senedd ar 7 Mai am ymateb.
Dywedodd Llefarydd Addysg y Ceidwadwyr Cymreig, Natasha Asghar: "Ar ôl 27 mlynedd o Lywodraeth Lafur yng Nghymru, mae gennym y safonau addysg isaf yn y DU, athrawon yn mynd ar streic oherwydd diffyg disgyblaeth mewn ysgolion, ac un o bob pump o blant yn gadael yr ysgol gynradd yn anllythrennog.
“Bydd y Ceidwadwyr yn blaenoriaethu delio â hyn, ond wrth gwrs byddem yn croesawu gweld ein baneri cenedlaethol yn cael eu chwifio ar draws pob adeilad cyhoeddus."
Dywedodd llefarydd ar ran Plaid Cymru: “Ar ôl 27 mlynedd o fethiant o dan Lafur sy’n golygu bod plant yn gadael ysgol yn aml heb allu darllen, datrysiad Reform yw gorfodi ysgolion i chwifio baneri.
“Tydi Reform UK ddim yn blaid sydd yn deall cymunedau Cymru, a tydi nhw ddim yn blaid sydd gydag unrhyw syniad o sut i wella gwasanaethau cyhoeddus yng Nghymru.
“Plaid Cymru yw’r unig blaid sydd gyda chynlluniau beiddgar i wella safonau addysgiadol yn ein hysgolion ac atal Reform UK rhag cael eu dwylo ar rym yma yng Nghymru.”
Dywedodd llefarydd ar ran y Blaid Werdd: “Mae hyn yn dangos unwaith eto nad ydi Reform yn poeni am Gymru na datganoli.
“Mae ein hysgolion angen trwsio adeiladau sydd yn syrthio yn ddarnau, a digon o staff i gefnogi myfyrwyr, nid dadleuon gwirion am fflagiau.”
