Mae Donald Trump wedi anfon llythyr at y BBC yn bygwth camau cyfreithiol, wedi i'w araith gael ei golygu ar raglen ddogfen Panorama. 

Yn ôl adroddiadau gan sianel Fox News yn America, mae Arlywydd yr Unol Daleithiau yn bygwth dwyn achos gwerth biliwn o ddoleri yn erbyn y BBC os nad yw'r Gorfforaeth y cydymffurfio i'w ofynion erbyn 22:00 ar ddydd Gwener 14 Tachwedd.  

Wrth ymateb, dywedodd y Gorfforaeth y byddan nhw yn "adolygu'r llythyr ac yn ymateb yn uniongyrchol maes o law."   

Fore Llun, ymddiheurodd Cadeirydd y BBC am y modd y cafodd yr araith gan Arlywydd America ei golygu.

Daeth ymddiheuriad Samir Shah ar ôl i’r cyfarwyddwr cyffredinol, Tim Davie, a phrif weithredwr yr adran newyddion, Deborah Turness, ymddiswyddo nos Sul.

Dywedodd Samir Shah mewn llythyr i'r Pwyllgor Diwylliant, y Cyfryngau a Chwaraeon bod y BBC yn “derbyn bod y modd y cafodd yr araith ei golygu wedi rhoi'r argraff bod yna alwad uniongyrchol am weithredu treisgar,” meddai.

“Hoffai'r BBC ymddiheuro am y camgymeriad barn hwnnw.”

Roedd y gorfforaeth wedi’i chyhuddo o gamarwain y cyhoedd drwy olygu araith Arlywydd yr Unol Daleithiau yn y rhaglen ddogfen Trump: A Second Chance? Cafodd yr araith ei chyflwyno cyn y terfysg yn Capitol Hill yn Ionawr 2021.

Roedd Michael Prescott, cyn-gynghorydd allanol i bwyllgor safonau golygyddol y BBC, wedi codi pryderon yn yr haf am y ffordd y cafodd clipiau o araith yr Arlywydd ar Ionawr 6, 2021, eu golygu.

Dywedodd ei neges, a oedd wedi mynd i ddwylo papur newydd y Telegraph, ei fod wedi teimlo "anobaith" ynghylch y diffyg gweithredu gan reolwyr y BBC "pan ddaw materion i'r amlwg".

Yn ei lythyr, mae Samir Shah hefyd yn mynd i'r afael â phryderon ynghylch BBC Arabic a newyddiaduraeth mewn dyfnder yn y BBC. 

"Yn ogystal â'r straeon penodol, nododd y Pwyllgor Ansawdd a Safonau Golygyddol bryderon hefyd ynghylch problemau sylfaenol - er enghraifft yn y gwasanaeth Arabeg neu newyddiaduraeth mewn dyfnder,” meddai.

“Trafodwyd y ddau faes hyn yn fanwl yn y Pwyllgor Ansawdd a Safonau Golygyddol ac mae camau wedi'u cymryd i fynd i'r afael â'r math hwn o broblem.

"Mae Tîm Arabeg y BBC wedi'i ailstrwythuro, penodwyd Pennaeth Ansawdd a Safonau Golygyddol newydd sy'n siarad Arabeg yn y Gwasanaeth Byd-eang, ac mae uned ymchwil cyfryngau cymdeithasol newydd wedi'i sefydlu i wirio'r hyn sy’n ymddangos ar y gwasanaeth.

"Yn y DU, mae BBC News wedi penodi Golygydd Gweithredol newydd ar gyfer Ansawdd a Safonau Golygyddol i oruchwylio allbwn newyddion domestig. 

“Bydd BBC News yn penodi Cyfarwyddwr Rhaglenni Dogfen Newyddion a Newyddiaduraeth Mewn Dyfnder newydd yn fuan a fydd yn goruchwylio ein hallbwn materion cyfoes."

Image

Yn ei lythyr i staff y BBC ddydd Sul wrth gyhoeddi ei ymddiswyddiad, dywedodd Tim Davie fod “rhai camgymeriadau wedi’u gwneud, ac fel y cyfarwyddwr cyffredinol mae’n rhaid i mi gymryd y cyfrifoldeb yn y pen draw”.

Wrth gyrraedd swyddfeydd y BBC yn Llundain ddydd Llun dywedodd Deborah Turness bod ei swydd wedi bod yn "fraint".

"Fe wnes i gamu o'r neilltu dros y penwythnos oherwydd fi sy'n gyfrifol yn y pen draw," meddai.

"Ond hoffwn wneud un peth yn glir iawn, sef nad oes gan y BBC News ogwydd sefydliadol. Dyna pam mai dyma'r darparwr newyddion mwyaf dibynadwy yn y byd."

Mae Donald Trump wedi croesawu ymddiswyddiadau Tim Davie a Deborah Turness gan honni fod y golygiadau i raglen ddogfen Panorama yn “beth ofnadwy i Ddemocratiaeth”.

Image

‘Anhrefn’

Dywedodd cadeirydd Pwyllgor Diwylliant San Steffan ddydd Llun fod y BBC wedi ymateb yn “wael” i’r argyfyngau golygyddol dros yr haf.

Yn ôl y Fonesig Caroline Dinenage: “Mae’r BBC wedi colli cyfleoedd bob tro. A dyw hynny ddim yn broblem ar lefel y bwrdd — mae’n broblem sefydliadol.”

Mewn cyfweliad fore dydd Llun, roedd cyn-olygydd The Sun, David Yelland, wedi awgrymu mai ‘coup’ oedd ymddiswyddiad Tim Davie. Ond dyw Dinenage ddim yn cytuno.

Dywedodd hi fod Tim Davie wedi ymddiswyddo oherwydd “methiannau golygyddol”, nid am fod y bwrdd wedi gofyn iddo wneud hynny.

Mae cyn-reolwr newyddion y BBC, Syr Craig Oliver, wedi dweud bod y BBC bellach “mewn anhrefn, yn ddi-gyfeiriad ac yn ddi-arweiniad”.

Dywedodd wrth raglen Today ar Radio 4 fod angen i’r cadeirydd, mewn cyfnod o argyfwng, “gamu i mewn” i amddiffyn y gorfforaeth, ond nad yw Samir Shah wedi gwneud hynny “yn iawn” yn yr achos hwn.

Mae cyn-olygydd The Daily Telegraph, Charles Moore, wedi dweud y bydd yr ymddiswyddiadau’n rhoi cyfle i’r BBC “gymryd bod yn ddiduedd o ddifri”.

Dywedodd wrth Today ar Radio 4 fod yna ogwydd “i’r chwith”, ac mai hyn oedd yn amlwg yn adroddiadau BBC Arabic ar ryfel Gaza ac Israel.

Ond mae Mark Damazer, cyn-reolwr BBC Radio 4, wedi gwrthod yr honiad nad yw’r BBC yn ddiduedd. Dywedodd fod y mwyafrif o’r hyn y mae’r BBC yn ei wneud yn “wych”, a bod darlledu diduedd yn “ganolog” i ddiwylliant y BBC.

Llun gan PA / Andrew Milligan