Dynladdiad PC Harper: Burnham yn 'gynyddol hyderus' am hyd dedfrydau dau droseddwr
Mae Andy Burnham wedi dweud ei fod yn "gynyddol hyderus" na fydd dau ddyn gafwyd yn euog o ddynladdiad PC Andrew Harper yn cael eu rhyddhau o’r carchar yn gynnar, gan ddweud ei fod yn gobeithio creu mwy o le mewn carchardai.
"Dydw i ddim eisiau gweld un carcharor yn cael ei ryddhau’n gynnar," meddai Prif Weinidog y DU.
Ychwanegodd Mr Burnham nad oedd erioed wedi "derbyn na fel ateb" a’i fod yn credu bod modd gwneud mwy.
Mae eisoes wedi gorchymyn i’r Ysgrifennydd Cyfiawnder, Alex Norris, lunio cynlluniau i gynyddu nifer y celloedd sydd ar gael mewn carchardai.
Mae’r cynigion yn cynnwys alltudio mwy o droseddwyr tramor, dod o hyd i ateb i bobl sydd ar ddedfrydau amhenodol, a defnyddio celloedd a oedd yn cael eu defnyddio gan garcharorion benywaidd ar gyfer dynion.
Dywedodd Mr Burnham: "Rwyf wedi clywed am ddyfnder y pryder ar hyd a lled y wlad ynghylch y posibilrwydd o ryddhau lladdwyr y Cwnstabl Andrew Harper, ac yn amlwg rwy’n cydymdeimlo â’r teulu ac yn deall y trallod maen nhw’n ei ddioddef.
"Ers i mi ddod i’r swydd, rwyf wedi bod yn pwyso ar y system bob un diwrnod i wneud mwy.
"Nid wyf wedi derbyn ei bod hi’n amhosib gwneud mwy. Rwy'n credu bod modd gwneud mwy."
Fe wnaeth y Prif Weinidog ofyn am adolygiad o'r cynllun i ryddhau troseddwyr yn gynnar o dan y Ddeddf Dedfrydu ar ôl dechrau ei swydd.
Er i droseddwyr trais rhyw a phedoffiliaid gael eu hatal rhag cael eu rhyddhau'n gynnar, nid oedd y mesurau'n cynnwys lladdwyr y Cwnstabl Harper.
Roedd Andrew Harper yn 28 oed pan gafodd anafiadau angheuol wrth ymateb i ladrad beiciau cwad yn Berkshire, De-ddwyrain Lloegr, ym mis Awst 2019.
Bu farw ar ôl cael ei ddal mewn strap oedd wedi'i gysylltu â chefn car a'i lusgo i lawr lôn wledig.
Mae disgwyl i ddau o’r tri dyn a gafwyd yn euog o ddynladdiad - Albert Bowers a Jessie Cole - gael eu rhyddhau o'r carchar y flwyddyn nesaf, ar ôl treulio hanner eu dedfrydau o 13 mlynedd yn unig.
Cyn y Ddeddf Dedfrydu eleni, byddent wedi gorfod gwasanaethu dwy ran o dair o'u dedfrydau.
'Ystyried pob opsiwn'
Dywedodd Mr Burnham yn flaenorol ei fod wedi "gwthio i'r eithaf" i sicrhau newidiadau i'r cynllun, ond mae bellach wedi dweud y gall fynd ymhellach.
"Dydw i ddim eisiau gweld un carcharor yn cael ei ryddhau'n gynnar, a dyna'r agwedd rydw i wedi'i mabwysiadu yn ystod y tair wythnos gyntaf rydw i wedi gwasanaethu fel Prif Weinidog; dyna sut rydw i wastad wedi gweithio," meddai.
"Dydw i erioed wedi derbyn 'na' fel ateb - nid yn y gorffennol wrth ddelio â Hillsborough a materion eraill, ac nid nawr wrth i mi wynebu'r sefyllfa hon."
Yn gynharach, ysgrifennodd Mr Burnham ar Facebook ei fod yn "gynyddol hyderus y byddai dull mwy penodol" o greu mwy o le yn y system garchardai yn "ein galluogi i leihau nifer y bobl sy'n cael eu rhyddhau'n gynnar ac, yn achos y troseddwyr mwyaf difrifol - fel y rhai a gafwyd yn euog o ladd y Cwnstabl Harper - atal eu rhyddhau'n gynnar yn gyfan gwbl".
Bydd y cynlluniau’n cael eu cyflwyno i Senedd San Steffan fis nesaf, ar ôl i ASau ddychwelyd o’u gwyliau haf.
Dywedodd Mr Norris: "Rydym yn ystyried pob opsiwn difrifol i greu mwy o gapasiti heb achosi i garchardai gwympo - a dyna fyddai’r canlyniad gwaethaf posib i ddioddefwyr."
Dywedodd mam PC Harper, Debbie Adlam, ei bod wedi cael galwad gan Downing Street nos Lun ac wedi cael "tipyn bach o obaith" na fydd llofruddion ei mab yn cael eu rhyddhau’n gynnar.
Wrth drafod yr alwad, dywedodd Ms Adlam wrth BBC Breakfast: "Dywedodd ei fod eisiau mynegi ei fod am wneud popeth o fewn ei allu, ac fod ganddo fwy o obaith nawr o ddod o hyd i ddatrysiad i’r sefyllfa hon er mwyn ceisio eu cadw yn y carchar.
"Rwy’n credu bod y ffaith ei fod wedi dod yn uniongyrchol o Downing Street - mae’n rhaid i mi geisio cael rhywfaint o ffydd yn hynny, ond ar yr un pryd, mae’n rhaid i mi amddiffyn fy nheimladau fy hun."