Rhosyn John Ystumllyn: Enwi blodyn er cof am un o arddwyr du cyntaf y DU
Mae rhosyn wedi ei enwi er cof am y person du cyntaf i gael ei gofnodi yn byw yng ngogledd Cymru, a'r garddwr du cyntaf yn y DU.
Cafodd John Ystumllyn ei gipio fel plentyn o orllewin Affrica yn y 18fed ganrif, ac fe'i magwyd ar ystâd Ystumllyn ger Cricieth, lle bu’n gweithio fel garddwr.
Ef yw’r person du cyntaf i’w gofnodi i fod yn byw yng ngogledd Cymru, a thrwy ei briodas gyda’i wraig Margaret Gruffydd, roedd yn un rhan o’r briodas rhynghiliol gyntaf i gael ei chofnodi yng Nghymru.
Dyma’r rhosyn cyntaf i gael ei gyflwyno er cof am berson lleiafrif ethnig yn y Deyrnas Unedig, yn ôl y trefnwyr Harkness Roses a We Too Built Britain.
Yn ôl Zehra Zaidi, sylfaenydd We Too Built Britain, roedden nhw’n dymuno “magu rhosyn newydd fel symbol o gyfeillgarwch, cariad a chymuned, ac i ysbrydoli pobl o bob cefndir i weld garddio fel gyrfa neu weithgaredd”.
Daw’r cyhoeddiad yn ystod Mis Hanes Pobl Dduon.
Yn Nhŷ’r Cyffredin ddydd Iau, gofynnodd yr Aelod Seneddol ar gyfer Dwyfor Meirionnydd, Liz Saville Roberts, a fydd cyfle i’r Tŷ drafod yr “ystod o straeon pobl dduon er mwyn sicrhau fod rhosyn John Ystumllyn yn blodeuo fel symbol o gyfeillgarwch”.
Cafodd y stori ei disgrifio fel un “twymgalon” gan Arweinydd y Tŷ, Jacob Rees-Mogg.
Bydd y rhosyn wedi blodeuo’n llawn yn cael ei arddangos yn Sioe Flodau Chelsea flwyddyn nesaf.