Dau AS Llafur blaenllaw yn ystyried herio Burnham am yr arweinyddiaeth

Andy Burnham

Mae o leiaf dau AS blaenllaw yn ystyried ymgeisio am arweinyddiaeth y Blaid Lafur er mwyn atal Andy Burnham rhag cael ei goroni yn brif weinidog heb gystadleuaeth ffurfiol.

Fore Llun, nid oedd unrhyw heriwr difrifol wedi dod i’r amlwg ar ôl i Wes Streeting, y cyn-ysgrifennydd iechyd, ddweud ei fod yn gobeithio “y byddai pawb arall yn cefnogi Andy”.

Ond daeth i'r amlwg fod cyn-weinidog lluoedd arfog y DU, Al Carns, bellach yn pwyso a mesur a ddylai herio Mr Burnham, ar ôl ymddiswyddo bythefnos yn ôl gan ddweud nad oedd gwariant amddiffyn wedi’i gyllido’n iawn.

Dywedodd wrth raglen Peston ar ITV nos Lun nad oedd eto wedi gwneud “penderfyniad”.

“Yr hyn y byddwn i’n ei ddweud yw bod angen i ni symud oddi wrth wleidyddiaeth sy’n siarad drwy dactegau a meddwl am y strategaeth,” meddai.

“Yr hyn rydw i wir yn chwilio amdano yw canlyniadau mawr, gwrthrychol rydym ni eisiau eu cyrraedd yn 2029 a 2034/35.”

Nid yw Darren Jones, prif ysgrifennydd Keir Starmer, wedi diystyru sefyll chwaith, ar ôl adroddiadau bod cefnogwyr ffyddlon Starmer yn ei annog i sefyll.

Bydd yr enwebiadau ar gyfer arweinyddiaeth y Blaid Lafur yn agor ar 9 Gorffennaf.

Mae Burnham yn cael ei ystyried yn ffefryn i olynu Syr Keir ar ôl buddugoliaeth bendant dros ei wrthwynebydd o Reform UK yn isetholiad Makerfield yr wythnos diwethaf.

Dywedodd cyn-faer Greater Manchester, a dyngodd llw fel AS yn Nhŷ’r Cyffredin ddydd Llun, y byddai’n cyflwyno’i enw fel ymgeisydd yn y gystadleuaeth arweinyddiaeth.

Mae ASau Llafur yn credu’n gynyddol y gallai Burnham ddod yn brif weinidog mor gynnar â 17 Gorffennaf — y diwrnod ar ôl i’r cyfnod enwebu gau — ar ôl i Syr Keir gyhoeddi ei ymddiswyddiad ddydd Llun.

Fe wnaeth John Slinger, AS Llafur dros Rugby, ddweud wrth raglen The World Tonight y BBC ddydd Llun ei fod yn “angenrheidiol” cynnal cystadleuaeth arweinyddiaeth lawn.

“Rwy’n credu y byddai’r cyhoedd allan yna yn meddwl ein bod ni wedi colli arni rywfaint pe na baem ni’n mynd drwy broses lle rydym yn craffu ar y bobl sy’n anelu at y swydd uchaf yn y wlad,” meddai.

Yn y cyfamser, dywedir bod trafodaethau’n cael eu cynnal ynghylch Cabinet newydd posibl, gyda’r Ysgrifennydd Ynni Ed Miliband a’r Ysgrifennydd Cartref Shabana Mahmood ill dau yn cael eu hawgrymu fel ymgeiswyr posibl i gymryd lle Rachel Reeves fel canghellor.

Dywedodd cynghreiriaid Mr Burnham nos Lun nad oedd unrhyw swyddi wedi’u cynnig eto.

Newyddion diweddaraf

Mae'r wefan hon yn defnyddio cwcis i sicrhau eich bod chi'n cael y profiad gorau ar ein gwefan.