Pryder dros anwybodaeth am natur y llanw yng Nghymru

Pryder dros anwybodaeth am natur y llanw yng Nghymru

NS4C

Dylai pobl wirio amseroedd llanw cyn ymweld â’r arfordir yn ystod eu gwyliau haf.

Dyna’r cyngor gan RNLI Cymru sydd wedi gweld cynnydd yn y nifer sy'n gorfod defnyddio eu gwasanaethau yn ystod tymor prysuraf y flwyddyn i dwristiaeth.

Gyda newidiadau digynsail i deithio tramor yn sgil pandemig Covid-19, mae disgwyl i 30m o bobl heidio i’r arfordir yn y Deyrnas Unedig eleni.

Yn ôl ystadegau RNLI, dros y degawd diwethaf mae 10% o alwadau i’r gwasanaeth yng Nghymru o achos pobl yn mynd am dro ac yna’n cael i’w torri ffwrdd o’r llanw wrth iddo ddod mewn – mae hyn fwy na dwbl y cyfartaledd yn Deyrnas Unedig.

Image
RNLi Cricieth

'Haf prysur iawn'

Mae Ifer Gwyn o dîm bad achub Cricieth yng Ngwynedd yn rhybuddio ymwelwyr i ymchwilio ac i gadw llygad ar y llanw pryd bynnag maen nhw’n ymweld â’r môr yn ystod y gwyliau haf.

“Y prif bryder ydi bod y patrwm ‘da ni ‘di weld yw’r cynnydd yn y galwade’ oherwydd bod pobol yn cerdded allan at y tomeni tywod ym Morfa Bychan a Borth-y-gest yn parhau wrth iddi brysuro at y tymor gwylie’ go iawn,” dywedodd Ifer Gwyn wrth Newyddion S4C.

Image
Ifer Gwyn, RNLI Cymru

“’Da ni’n proffwydo bydd hi’n haf prysur iawn ar hyd yr arfordir," ychwanegodd.

Mae RNLI Cymru yn cyd-weithio â Phrifysgol Bangor i geisio codi ymwybyddiaeth am y pwysigrwydd o ddeall natur y llanw yng Nghymru, ynghyd â risgiau arfordirol eraill.

“Yn yr ardal yma, mae gen y ni domeni tywod a traethe’ eang iawn. Ac wrth gwrs, mae gen y ni ymrediad uchel yn nherme’r llanw ei hun, sydd weithie’ yn chwe medr o wahaniaeth rhwng top a gwaelod y llanw," meddai Mr Gwyn.

“Ac wrth gwrs, mae pobl yn mentro i’r tomeni tywod, a be’ ‘di nhw ddim yn sylweddoli ydi bod ‘na sianeli mwy isel o dywod yn llenwi tu ôl iddyn nhw a weithie’ hynny ‘efo dwr sydd yn llifo’n eithaf cyflym, sydd dal yn gallu bod yn oer adeg yma’r flwyddyn.

“Mae’n digwydd yn flynyddol, ond ‘da ni’n gweld cynnydd flwyddyn yma, er gwaethaf ein holl waith.”